16.03.2026

Oogst van de creatieve werkplaatsen in Westerkwartier

Gronings Vuur organiseerde onlangs twee creatieve werkplaatsen in Westerkwartier. Creatieve makers uit de gemeente gingen samen met Gronings Vuur en artistiek projectleider Karlijn Benthem aan de slag om een concept te bedenken voor een culturele productie voor, door en over de gemeente. Een verslag van die bijeenkomsten.

De opgehaalde verhalen, meningen en kennis van inwoners zijn uitgangspunt voor het maken van een voorstelling. Deze culturele productie is in twee weekenden in september te zien en beleven voor publiek. Karlijn Benthem heeft als artistiek projectleider in Westerkwartier de opdracht deze productie te ontwikkelen.

Tijdens de eerste bijeenkomst in Cultuur Centrum Zuidhorn (foto’s zijn van deze werkplaats) maken 12 lokale cultuurprofessionals kennis met elkaar en met Gronings Vuur. Ze delen vervolgens wat zij inhoudelijk belangrijk vinden. Wat onder meer voorbij komt: ,,De aandacht moet naar jongeren!” ,,Jongeren willen wel in Westerkwartier blijven wonen, maar er zijn geen woningen.” ,,Noaberschap vindt men belangrijk, maar het kan ook beklemmend werken.”  “Landschap en cultuur zijn belangrijk.” 

Culturele infrastructuur versterken
Gronings Vuur wil graag de lokale culturele infrastructuur versterken met datgene wat ze doen. Aanwezigen geven aan dat er vernieuwing mag komen. ,,Een experiment zou mooi zijn.” ,,Laat het niet concurreren met wat er al is in Westerkwartier.” ,,Zet maatschappelijke organisaties in.” ,,Laat de aandacht naar de kleinere kernen gaan.” ,,Maak iets wat achter blijft.” ,,Zorg dat iedereen mee kan doen.” ,,Maak gebruik van cultuurplatform PLACK.” En: ,,bewaak de professionaliteit.”

In groepen wordt vervolgens nagedacht over een concept voor de voorstelling. Een scala aan kunstvormen komt voorbij: van festival tot rave, van kunstexpositie tot projectkoor, van discoboot tot een mis, van ‘eten met elkaar’ tot ‘een reizend circus’. 

Tweede creatieve werkplaats
Een week later gaan we in Huis van het Dorp in Ezinge verder met waar we gebleven waren: met elkaar nadenken over een concept voor de voorstelling. De groep is iets kleiner omdat niet iedereen bij de tweede bijeenkomst aanwezig kan zijn, maar de energie is er niet minder om.

Waar moet het inhoudelijk over gaan? Er is al veel voorbijgekomen. Gea Smidt, algemeen en artistiek projectleider van Gronings Vuur, geeft aan wat haar opvalt: ,,We hebben gemerkt dat mensen hier autonoom zijn. Ze rooien alles zelf en er zijn veel ondernemers. En in plaats van bij een bestuurder vragen om geld, hebben ze zelf al iets geregeld en vragen ze alleen om een laatste handreiking. Denk bij autonomie ook aan het volgende: hoe lastig is het als je moet delen wat je zelf hebt opgebouwd?” Dat herkennen de aanwezigen.

Hierna wordt het concept van de voorstelling besproken en op welke manier inwoners betrokken kunnen worden. Karlijn ziet een vaartocht over water voor zich: ,,Water beweegt, stroomt en het is neutraal gebied”, zegt ze. ,,Met het kiezen van één plek doe je geen recht aan de gemeente.”

Iedereen is enthousiast over de locatie van de voorstelling: varend op een boot over water in Westerkwartier. Karlijn deelt wat zij hierbij ziet: ,,Het idee is om tijdens de vaartocht in het landschap iets te laten zien. Dat kunnen beeldende installaties zijn – verzamelde spullen van hoarders ombouwen tot woning bijvoorbeeld -, of jongeren die hun muzikaal talent laten zien en horen. In de boot hebben mensen een koptelefoon op, zodat je goed kan horen wat er gebeurt langs de route.”

Vervolgens wordt er gebrainstormd over het programma ‘op de boot’:

  • Eindig de tour met/bij een klein festival, in een haventje of bijvoorbeeld het Leekstermeer
  • Vertoon een film; een soort drive-in bioscoop
  • Het lijkt op streektoneel van vroeger, met publiek op pramen, varend langs de sketches
  • Voeg een element toe als ‘Fiets hem erin!’
  • In september wordt altijd een ‘play in’ georganiseerd voor jeugdleden van de 23 muziekverenigingen. Kunnen we dit combineren?
  • Maak de vertaling naar de natuur: schrijf muziek met natuurgeluiden erin verwerkt
  • Eten en eten maken met elkaar
  • Er is niet veel plek voor jongeren waar ze een feest kunnen houden
  • Eindig met de boot in een haven waar jongeren dansen, en waar je aan kunt sluiten. Het Leekstermeer lijkt geschikt

Op de vraag hoe Gronings Vuur werkt geeft Gea het volgende aan: ,,Gronings Vuur wil inhoudelijke thema’s raken en dit voelbaar maken. We weten nu wat er speelt, dat hebben inwoners met ons gedeeld. Zo weten we waar de aandacht naartoe moet. Met de voorstelling raken we dit, mensen zien dat erin terug.” 

Karlijn vraagt welke conflicten er zijn te noemen in Westerkwartier. Conflicten werken vaak verbindend. ,,Denk aan familiebanden.” Aangegeven wordt dat er conflicten bestaan, bijvoorbeeld rondom nieuwkomers, woningen, de Lelylijn en bouwen in kwetsbaar landschap. 

Karlijn vertelt hoe het na deze avond verder gaat: ,,We hebben een basis met elkaar gelegd en een aantal ingrediënten genoemd. De volgende stap is: met welke professionals gaan we werken? We willen gebruikmaken van inwoners en lokale professionals.” Hierop delen de aanwezige professionals wat zij kunnen toevoegen.

Gea: ,,Op 20 maart is de afsluitende avond in Tolbert: Kampvuur. Daar wordt het concept door Karlijn gepresenteerd. De volgende stap is de uitvoering. Heel praktisch: boten regelen, een begin- en eindpunt bepalen, de route. Met jongeren een kerngroep maken. En de vraag aan de professionals: welke rol zou jij zelf willen invullen, of welke professional uit je omgeving zou je willen laten aanhaken?”

Karlijn bedankt iedereen: ,,Het was heel tof om met zoveel mensen te spreken, en om in verschillende ‘talen’ toch steeds hetzelfde terug te horen. We gaan de komende periode aan de slag met het samenstellen van een team.”

Kampvuur op 20 maart
Op 20 maart is de Kampvuur-avond van Gronings Vuur in Westerkwartier. Deze avond is in de CazemierBoerderij in Tolbert. Tijdens Kampvuur worden de voorlopige opbrengsten en plannen gedeeld.

Kampvuur is gratis toegankelijk. De avond begint om 19.30 uur. Aanmelden kan via info@groningsvuur.nl of via dit formulier.

Foto’s bij dit bericht zijn gemaakt door Marijn Boeré.